หากพูดถึงเมืองที่ที่อยู่อาศัยแพงโหด คิดไวๆ คนส่วนใหญ่จะนึกถึงฮ่องกง สิงคโปร์ หรือซิดนีย์ ซึ่งครองอันดับต้นๆ มาหลายต่อหลายปี แต่บทความของ The Economist ที่ชื่อ The world's most unaffordable housing is not where you think กลับชี้ว่า คนที่รู้สึกว่าจ่ายค่าที่อยู่อาศัยไม่ไหวมากที่สุด ไม่ได้อยู่ในเมืองใหญ่เหล่านั้น แต่อยู่ในประเทศรายได้ปานกลางและรายได้ต่ำของเอเชีย และแน่นอนว่าไทยก็อยู่กลุ่มหัวแถวของโลกในเรื่องนี้
ตัวเลขจาก Gallup 2025 World Poll ที่สำรวจคนในกว่า 140 ประเทศ ถามว่าในรอบ 12 เดือนที่ผ่านมาเคยมีปัญหาจ่ายค่าที่อยู่อาศัยหรือไม่ ผลเรียงลำดับได้ดังนี้ ฟิลิปปินส์มีสัดส่วนสูงสุดในโลกที่ 55 เปอร์เซ็นต์ ตามด้วยศรีลังกา 54 เปอร์เซ็นต์ เมียนมา 49 เปอร์เซ็นต์ และไทย 40 เปอร์เซ็นต์ จากนั้นเป็นบังกลาเทศ อินเดีย เกาหลีใต้ เนปาล อินโดนีเซีย และจีน
เมืองที่รวยอาจมีบ้านแพงมาก แต่รายได้คนก็สูงตามและมีระบบช่วยเหลือ ขณะที่ในประเทศรายได้ต่ำ แม้ราคาบ้านไม่สูงเท่ามาตรฐานโลก แต่เทียบกับเงินเดือนคนทั่วไปแล้วกลับเอื้อมไม่ถึง และไทยก็อยู่ในกลุ่มที่ประชาชนเครียดเรื่องค่าที่อยู่อาศัยมากที่สุดในโลก
ทำไมคนไทยถึงรู้สึกว่าบ้านแพง คำตอบไม่ใช่ว่าคอนโดในกรุงเทพฯ แพงที่สุดในโลก แต่เป็น ช่องว่างระหว่างรายได้กับราคาที่อยู่อาศัย เมื่อปี 2025 เคยมีรายงานจัดให้กรุงเทพฯ เป็นเมืองที่ภาระค่าเช่าหนักที่สุดเมื่อเทียบรายได้ โดยครัวเรือนทั่วไปต้องใช้รายได้เกือบ 80 เปอร์เซ็นต์ไปกับค่าเช่า ขณะที่เมืองที่ภาระเบาอยู่ที่ราว 20-25 เปอร์เซ็นต์เท่านั้น ตัวเลขนี้ไม่ได้แปลว่าค่าเช่ากรุงเทพฯ แพงสุดในโลก แต่สะท้อนว่า เงินเดือนในกรุงเทพฯ โดยเฉลี่ยนั้นต่ำกว่าเมืองทางตะวันตกหรือฮับเอเชียที่ร่ำรวยกว่าอย่างสิงคโปร์มาก
ข้อมูลจาก Deutsche Bank หัวข้อ Mapping the World's Prices 2025 ก็เป็นไปในทิศทางเดียวกัน กล่าวคือ เงินเดือนสุทธิเฉลี่ยของคนไทยอยู่ที่ราว 28,600 บาทต่อเดือน ขณะที่ราคาซื้ออพาร์ตเมนต์ใจกลางเมืองอยู่ที่ราว 195,000 บาทต่อตารางเมตร รายได้รั้งท้าย แต่ราคาที่อยู่อาศัยอยู่กลางตาราง ตรงนี้นี่เองที่ทำให้หลายคนรู้สึกว่าการซื้อบ้านเป็นเรื่องยาก และสู้ไม่ไหว
ข้อมูลนี้สอดคล้องกับตลาดจริง โดยศูนย์ข้อมูลอสังหาฯ หรือ REIC รายงานว่าช่วงไตรมาส 3 ปี 2025 อัตราปฏิเสธสินเชื่อบ้านสำหรับที่อยู่อาศัยราคาต่ำกว่า 3 ล้านบาท พุ่งสูงถึงราว 40 เปอร์เซ็นต์ สะท้อนว่ากลุ่มรายได้ปานกลางไปจนถึงล่างเข้าถึงสินเชื่อได้ยากขึ้น ท่ามกลางหนี้ครัวเรือนสูงและกำลังซื้อที่อ่อนแรง
ไทยจึงติดกลุ่มหัวแถวของโลก ในแง่สัดส่วนคนที่รู้สึกว่าค่าที่อยู่อาศัยเป็นภาระเกินกำลัง สาเหตุหลักไม่ใช่เพราะบ้านในไทยแพงที่สุดในโลก แต่เพราะรายได้คนทั่วไปโตไม่ทันราคาที่อยู่อาศัยนั่นเอง
อ้างอิงข้อมูลจาก