เมื่อวันที่ 29 มิถุนายน 2569 ศ.ดร.ยศชนัน วงศ์สวัสดิ์ รองนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (อว.) เป็นประธานเปิดงานสัมมนา Technology Needs Assessment (TNA) ภายใต้หัวข้อ “นโยบายและกลไกการขับเคลื่อนเทคโนโลยีเพื่อเร่งการลดก๊าซเรือนกระจกของประเทศไทย” พร้อมปาฐกถาพิเศษในหัวข้อ “สร้างอนาคตใหม่ของประเทศไทย จาก TNA สู่การเปลี่ยนผ่านที่ยั่งยืนและแข่งขันได้ในเวทีโลก” โดยมี ศ.ดร. ศุภชัย ปทุมนากุล ปลัดกระทรวง อว. ทพ.ญ.ศรีญาดา ปาลิมาพันธ์ ที่ปรึกษา รมว.อว. ดร.สุรชัย สถิตคุณารัตน์ ผู้อำนวยการสำนักงานสภานโยบายการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรมแห่งชาติ (สอวช.) และ Thailand TNA Coordinator นายศิวัช แก้วเจริญ ผู้อำนวยการกองขับเคลื่อนและลดก๊าซเรือนกระจก กรมการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศและสิ่งแวดล้อม กระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม ตลอดจนผู้บริหารจากหน่วยงานภาครัฐ ภาคเอกชน และภาควิชาการ เข้าร่วมการสัมมนา ณ โรงแรมสุโกศล กรุงเทพมหานคร

ศ.ดร.ยศชนันท์ กล่าวว่า การจัดทำ Technology Needs Assessment (TNA) เป็นกลไกสำคัญในการกำหนดยุทธศาสตร์ด้านวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี และนวัตกรรมของประเทศ เพื่อสนับสนุนการบรรลุเป้าหมาย Net Zero และการพัฒนาที่ยั่งยืน โดยผลการประเมินควรนำไปใช้เป็นฐานข้อมูลในการกำหนดนโยบาย จัดลำดับความสำคัญของการวิจัยและนวัตกรรม เชื่อมโยงสู่การสนับสนุนงบประมาณและการลงทุน ตลอดจนผลักดันให้เกิดการนำเทคโนโลยีไปใช้จริง เพื่อยกระดับขีดความสามารถในการแข่งขันของประเทศ

รองนายกฯ และ รมว.อว. กล่าวต่อว่า ประเทศไทยขับเคลื่อนการพัฒนาเศรษฐกิจคาร์บอนต่ำควบคู่กับ Nature Positive Economy โดยใช้จุดแข็งด้านความหลากหลายทางชีวภาพของประเทศ ผสานกับเทคโนโลยีสมัยใหม่ เช่น AI และเทคโนโลยีชีวภาพ เพื่อสร้างนวัตกรรมที่ช่วยเพิ่มมูลค่าทางเศรษฐกิจ ควบคู่กับการอนุรักษ์และฟื้นฟูทรัพยากรธรรมชาติ ซึ่งจะเป็นจุดแข็งสำคัญของประเทศไทยบนเวทีนานาชาติ นอกจากนี้ ประเทศไทยยังสามารถพัฒนาเป็น Living Lab ด้านนวัตกรรมเพื่อสิ่งแวดล้อม ภายใต้ความร่วมมือกับองค์การสหประชาชาติ (UN) โดยอาศัยศักยภาพของมหาวิทยาลัย หน่วยงานวิจัย ภาครัฐ และภาคเอกชน ในการพัฒนาและทดสอบเทคโนโลยีที่ตอบโจทย์การแก้ไขปัญหาการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศและการฟื้นฟูทรัพยากรธรรมชาติ พร้อมผลักดันให้ประเทศไทยก้าวสู่การเป็นศูนย์กลางนวัตกรรมด้านสิ่งแวดล้อมของภูมิภาคและของโลก

ด้าน ดร.สุรชัย กล่าวว่า ประเทศไทยกำลังจัดทำโครงการประเมินความต้องการทางเทคโนโลยี (Technology Needs Assessment: TNA) ครั้งที่ 2 เพื่อคัดเลือกเทคโนโลยีด้านการรับมือการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ นำไปสู่การจัดทำแผนปฏิบัติการด้านเทคโนโลยี และบูรณาการความร่วมมือจากทุกภาคส่วนให้สามารถนำเทคโนโลยีไปใช้ได้จริง โดยการดำเนินงานครั้งนี้ได้รับการสนับสนุนจากองค์การสหประชาชาติ (UN) และกองทุนสิ่งแวดล้อมโลก (GEF) ซึ่งเป็นโอกาสสำคัญในการเข้าถึงการถ่ายทอดเทคโนโลยีและแหล่งเงินทุนระหว่างประเทศ โดยมุ่งต่อยอดความสำเร็จสู่การพัฒนาเทคโนโลยีเพื่อรับมือการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศอย่างเป็นรูปธรรม

ภายในงาน มีการเสวนาพิเศษ หัวข้อ “Turning TNA into Impact: Financing, Policy & Technology Pathways for Thailand” ที่จะชวนถกว่าไทยจะเปลี่ยน “ความต้องการเทคโนโลยี” ให้เป็น “ผลลัพธ์จริง” ได้อย่างไร ทั้งด้านการเงิน นโยบาย และเทคโนโลยี โดยผู้เชี่ยวชาญ เน้นย้ำบทบาทของการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม ในการพัฒนาและถ่ายทอดเทคโนโลยีเพื่อสนับสนุนการลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจก เสริมสร้างขีดความสามารถในการแข่งขันของประเทศ และขับเคลื่อนประเทศไทยสู่การพัฒนาที่ยั่งยืน